Իրանը տասնամյակներ շարունակ զարգացրել է բարդ բիզնես ցանցեր՝ ԱՄՆ պատժամիջոցները շրջանցելու նպատակով։ Բաբակ Զանջանիի նման գործիչները կրկին կենտրոնական դեր են ստանձնում։
Իրանը փնտրում է նոր ուղիներ պատժամիջոցներից խուսափելու համար
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի վարչակազմը կիրառել է ամենախիստ տնտեսական պատժամիջոցները Իրանի դեմ՝ նպատակ ունենալով ստիպել երկրի ղեկավարությանը զիջումների գնալ։ Այս միջոցները ներառում են նավթի, բանկային համակարգի, ոսկու, նավագնացության և կրիպտոարժույթների ոլորտները։
Բաբակ Զանջանիի դերը ցանցում
53-ամյա միլիարդատեր Բաբակ Զանջանին ազատ է արձակվել բանտից անցյալ տարի։ Նա համարվում է այն ցանցի կենտրոնական գործիչներից մեկը, որը օգնում է Իրանին շրջանցել միջազգային սահմանափակումները։ 2016 թվականին նա դատապարտվել էր մահապատժի՝ 2,6 միլիարդ դոլարի չվերադարձված նավթային եկամուտների համար։
Կոռուպցիայի ցուցանիշները Իրանում
Transparency International-ի 2025 թվականի զեկույցի համաձայն՝ Իրանը ստացել է 23 միավոր 100-ից և զբաղեցրել 153-րդ տեղը 182 երկրների շարքում։ Այս ցուցանիշը վկայում է պետական հատվածում կոռուպցիայի բարձր մակարդակի մասին։
Զանջանիի բիզնես կայսրությունը
Զանջանին վերահսկում էր մոտ 60 ընկերություն Մալայզիայում, Թաջիկստանում, Թուրքիայում և Արաբական Միացյալ Էմիրություններում։ Այդ ընկերությունների միջոցով նա վաճառել է միլիարդավոր բարել իրանական նավթ սև շուկայում։
ԱՄՆ-ի պատժամիջոցների ընդլայնումը
2026 թվականի հունվարին ԱՄՆ-ն կրկին պատժամիջոցներ է սահմանել Զանջանիի դեմ, իսկ հուլիսին ընդլայնել է դրանք՝ ընդգրկելով նրա հետ կապված ընկերություններն ու գործընկերները։
Հաճախակի տրվող հարցեր
Ո՞վ է Բաբակ Զանջանին
Բաբակ Զանջանին իրանցի միլիարդատեր է, որը կապված է Իրանի ստվերային տնտեսական ցանցերի հետ և վերջերս ազատ է արձակվել բանտից։
Ինչպե՞ս է Իրանը շրջանցում պատժամիջոցները
Իրանը օգտագործում է կրիպտոարժույթներ, սև շուկայի նավթի վաճառք և բազմաթիվ ընկերությունների ցանցեր տարբեր երկրներում։
Ի՞նչ է ցույց տալիս Իրանի կոռուպցիայի ինդեքսը
23 միավոր 100-ից ցույց է տալիս պետական հատվածում կոռուպցիայի շատ բարձր մակարդակ։
Հիմնական եզրակացություններ
- Զանջանին ազատվել է բանտից 2025 թվականին և վերադարձել բիզնես։
- ԱՄՆ-ն ընդլայնել է պատժամիջոցները 2026 թվականին։
- Իրանը շարունակում է հարմարվել տնտեսական ճնշումներին։
- Կոռուպցիայի բարձր մակարդակը մնում է կառուցվածքային խնդիր։
